Προκαλών οργανισμός: Alternaria alternata
Φάσμα προσβαλλομένων:
Η Alternaria alternate είναι συγκυριακή ασθένεια, σε πάνω από 380 είδη. Ειδικά στα εσπεριδοειδή, προσβάλλει τη μανταρινιά.
Συχνότητα και σπουδαιότητα :
Πρωτοεμφανίστηκε στη Φλόριντα πριν από 30 χρόνια. Σήμερα εντοπίζεται και στην Νότια Αφρική, Τουρκία, Ισραήλ, Ισπανία και Κολομβία. Μπορεί να πλήξει και γκρέιπ φρουτ, αλλά συνήθως δεν δημιουργεί προβλήματα διάθεσης του καρπού στο εμπόριο.
Συμπτώματα και παραλλαγές της ασθένειας:
Στα νεαρά φύλλα, οι βλάβες πρωτοεμφανίζονται ως μικρές καφέ ή μαύρες κηλίδες, που σύντομα περιζώνονται από μια κίτρινη στεφάνη. Η στεφάνη παράγεται από μυκητησιακή τοξίνη, η οποία ευθύνεται εν πολλοίς και για τη νέκρωση. Οι κηλίδες στα νεαρά φύλλα εμφανίζονται μόλις 36-48 ώρες μετά τη μόλυνση.
Η τοξίνη ενίοτε μετατοπίζεται στο αδενικό σύστημα, προκαλώντας χλώρωση και νέκρωση που εκτείνονται στα νεύρα. Οι κηλίδες μεγεθύνονται όσο ωριμάζουν τα φύλλα και αν η ασθένεια είναι σοβαρή, μπορεί τα φύλλα να πέσουν και οι βλαστοί να νεκρωθούν.
Θύματα επίθεσης πέφτουν και οι νεαροί βλαστοί, που συνήθως υφίστανται εκζέματα διαμέτρου 1-10 χιλ. Τα ελάχιστα δείγματα καρπών, μολύνονται λίγο μετά την πτώση των πετάλων, κι έτσι ακόμα και η ελάχιστη προσβολή, προκαλεί άμεση αποβολή τους.
Σε πιο ώριμα φρούτα τα συμπτώματα ποικίλουν από μαύρους κόκκους έως εκτεταμένα εκζέματα στο φλοιό. Οι καρποί είναι ευπαθείς για χρονικό διάστημα τουλάχιστον 3 μηνών μετά την πτώση των πετάλων. Ακόμα και μετά απ' αυτό το χρονικό διάστημα, κάποια φρούτα ενδέχεται να πέσουν λόγω προγενέστερων μολύνσεων
Κύκλος ασθένειας:
Τα σπόρια του μύκητα έχουν παχιά τοιχώματα, πολυκυτταρικά, χρωματισμένα και έτσι αντέχουν στις αντιξοότητες.Τα σπόρια παράγονται αρχικά σε παλιά εκζέματα επί ώριμων φύλλων που παρέμειναν στο δέντρο, καθώς και πάνω σ'εκείνα που έχουν πέσει στο έδαφος, δεν παράγονται όμως επί του καρπού. Τα σπόρια μεταφέρονται με τον άνεμο. Τα ευνοούν οι βροχές και οι ξαφνικές αλλαγές στην υγρασία.Η χρονική περίοδος που απαιτείται για την μόλυνση είναι 8-10 ώρες όταν η θερμοκρασία είναι ευνοϊκή (20-29 °C). Σε θερμοκρασία κάτω των 17°C για να επέλθει η μόλυνση απαιτούνται εκτεταμένες περίοδοι υγρασίας των φύλλων (άνω των 24 ωρών). Τις περισσότερες φορές η μόλυνση ακολουθεί τη βροχή ή την πάχνη.
Αντιμετώπιση:
Πολλές πρακτικές αντιμετωπίζουν τη σοβαρότητα της ασθένειας.Όταν πρωτοφυτεύετε ευπαθείς ποικιλίες, να χρησιμοποιείτε φυντάνια καθαρά από ασθένειες.Τα δέντρα που αναπτύσσονται σε θερμοκήπια, χωρίς πότισμα από πάνω, συνήθως δεν πάσχουν από Alternaria. Αν παραμένει στεγνό το φύλλωμα, η ασθένεια δεν το προσβάλλει ποτέ!
Επιλογή κατάλληλων σημείων για φύτευση:
Επιλέξτε τόπο με καλή κυκλοφορία του αέρα και άνεμο. Αποφύγετε τα μέρη όπου εμφανίζεται ομίχλη.Αυξήστε την απόσταση μεταξύ των δέντρων και το κλάδεμα των χαμηλότερων κλαδιών.Αποφύγετε την εκτεταμένη βλάστηση, ελέγχοντας την υπερ-λίπανση και το υπερβολικό πότισμα.Παρά τα καλά καλλιεργητικά μέτρα, κύρια μέσα αντιμετώπισης της καφέ κηλίδας Αlternaria είναι τα μυκητοκτόνα.Ευρύτερα χρησιμοποιούμενα είναι τα Maneb, mancozeb και τα μυκητοκτόνα χαλκού.