Αίτιο: Phytophtora capsici
Ξενιστές: πεπόνι, αγγούρι, καρπούζι, κρεμμύδι, μαϊνδανός, φασόλι, φράουλα, τομάτα και καπνός.
Διάδοση και σημαντικότητα:
Το παθογόνο διαπιστώθηκε ότι προκαλεί σοβαρές επιδημίες στην Κεντρική και Νότια Αμερική, Ευρώπη και Ασία. Το παθογόνο ευδοκιμεί σε βαριά, υγρά εδάφη και προκαλεί μεταχρωματισμό και μπορεί να προκαλέσει ζημιά στον καρπό.
Συμπτώματα:
Ο Phytophtora capsici προκαλεί σήψη του σπόρου και μάρανση των σποροφύτων σε πολλά κολοκυνθοειδή. Οι ρίζες και η βάση του φυτού μπορούν μεταχρωματιστούν και τα μολυσμένα σπορόφυτα συχνά πέφτουν. Λευκή μυκηλιακή ανάπτυξη μπορεί να καλύπτει τις μολυσμένες περιοχές κάτω από υγρές συνθήκες. Ο Phytophtora capsici μπορεί να προκαλεί ποικίλα συμπτώματα στα ώριμα φυτά τα οποία διαφοροποιούνται ανάλογα με το ξενιστή. Τα συμπτώματα της ασθένειας στο καρπούζι γενικά περιορίζονται σε υδαρείς κηλίδες, οι οποίες στεγνώνουν και γίνονται καφέ ενώ στο τέλος νεκρώνονται. Όλα τα στάδια ανάπτυξης του καρπού είναι πολύ ευπαθή. Τα πρώτα συμπτώματα σήψης του καρπού περιλαμβάνουν ταχεία διόγκωση, ακανόνιστες, καστανές κηλίδες, οι οποίες γίνονται στρόγγυλες ως ωοειδείς. Μπορεί να υπάρχουν ομόκεντροι δακτύλιοι μέσα στις κηλίδες. Τα κέντρα των περιοχών που έχουν υποστεί σήψη καλύπτονται με γκρι μούχλα, ενώ τα εξωτερικά περιθώρια των κηλίδων είναι καστανά και υδαρή .Ολόκληρος ο καρπός βαθμιαία καταστρέφεται.
Κύκλος ασθένειας:
Ο Phytophtora capsici μπορεί να επιζήσει μέσα ή πάνω στο σπόρο και σε φυτικά υπολείμματα στο έδαφος ως ωοσπόρια. Το παθογόνο παράγει σπόρια άλλου τύπου που ονομάζονται ζωοσπόρια τα οποία έχουν δομές που ονομάζονται σποράγγεια. Τα ζωοσπόρια μοιάζουν με θύλακες και κολυμπάνε για να εισχωρήσουν στον ιστό του ξενιστή. Απαιτείται αρκετή υγρασία για να πραγματοποιηθεί αυτή η ενέργεια. Τα σποραγγεία είναι κινητά και μεταφέρονται με τον άνεμο μέσω της ατμόσφαιρας και με το νερό μέσω της κίνησης του στο έδαφος. ΟPhytophtora capsici μεταφέρεται επίσης με μολυσμένο υλικό μεταφύτευσης και μολυσμένο έδαφος και εξοπλισμό. Καθώς το νερό είναι απαραίτητο για τη διασπορά και μόλυνση του Phytophtora capsici η ασθένεια κορυφώνεται σε υγρό καιρό και σε χαμηλά και νεροκρατούμενα τμήματα του αγρού. Η ανάπτυξη αυτού του παθογόνου μπορεί να συμβεί σε θερμοκρασίες μεταξύ 7-37 °C αλλά θερμοκρασίες μεταξύ 27-32 °C είναι οι ευνοϊκότερες για την παραγωγή ζωοσπορίων και για τη διαδικασία της μόλυνσης. Κάτω από ιδανικές συνθήκες η ασθένεια μπορεί να προχωρήσει πολύ γρήγορα και τα συμπτώματα να εκδηλωθούν 3-4 μετά την μόλυνση. Κατά συνέπεια οPhytophtora capsiciμπορεί πολύ γρήγορα να καταλάβει ολόκληρο τον αγρό.
Καταπολέμηση:
Η ασθένεια μπορεί να καταπολεμηθεί με επιτυχία αν ο παραγωγός ακολουθήσει τις κατάλληλες τεχνικές: εναλλαγή καλλιεργειών, καθαρός σπόρος και μεταφυτευτικό υλικό, κατάλληλη προετοιμασία της σποροκλίνης, καλλιεργητικές τεχνικές, άρδευση και μυκητοκτόνα ώστε να μη στρεσάρονται τα φυτά.
Εναλλαγή καλλιεργειών για τρία ή περισσότερα χρόνια με καλαμπόκι και μικρά δημητριακά μειώνει τον πληθυσμό του Phytophtora capsici στο έδαφος. Οι σωστές καλλιεργητικές τεχνικές κατά τη διαδικασία της μεταφύτευσης συμπεριλαμβάνουν τη χρήση σπόρου απαλλαγμένου από το παθογόνο και επικαλυμμένου σπόρου με μυκητοκτόνο. Η σωστή σποροκλίνη προϋποθέτει καλή στράγγιση και μείωση της πιθανότητας το νερό (και τα σπόρια) να έρχεται σε επαφή με τους βλαστούς.
Τα φυτά δεν πρέπει να παραμένουν στο νερό διότι οι ζημιές από την ασθένεια αυξάνονται αναλογικά με τις ώρες που τα φυτά παραμένουν στα νεροκρατούμενα εδάφη. Η στάγδην άρδευση μπορεί να μειώσει τις απώλειες.
Τέλος, η χημική καταπολέμηση είναι επίσης αποτελεσματική. Είναι πολύ σημαντικό να επιδιώκεται ολική κάλυψη του φυτού, ιδιαίτερα στα σημεία κοντά στο έδαφος. Έγκαιρες επεμβάσεις με μυκητοκτόνα σε συνδυασμό με κατάλληλες καλλιεργητικές τεχνικές μειώνουν τις απώλειες. Η απολύμανση του εδάφους το φθινόπωρο είναι δαπανηρή αλλά μειώνει αποτελεσματικά τον πληθυσμό του παθογόνου και τις απώλειες.
